بررسي ادلة نظرية امر الهي؛  با تأكيد برنفي قوانين نفس‌الامري و وجود احكام به ظاهر غيراخلاقي

سال سيزدهم، شماره اول، پياپي 31، بهار و تابستان 1401، ص 21-36

محمد سربخشي/ استاديار گروه فلسفه مؤسسة آموزشي و پژوهشي امام خميني (ره)    sarbakhshi50@yahoo.com
دريافت: 28/10/1399 ـ پذيرش: 12/03/1400

چکيده
نظرية امر الهي، يکي از نظريات مهم و پرسابقه در باب چيستي ارزش‌هاي اخلاقي است. علل و ادلة مختلفي موجب پيدايش چنين ديدگاهي شده است. وجود برخي احکام به‌ظاهر غير‌اخلاقي در متون ديني، ازجمله دستور قتل کودک بي‌گناه، استناد به مالکيت مطلق الهي، استناد به اختيار مطلق خداوند متعالي و محدود نبودن وي در اوامر و نواهي خود به چارچوب‌هاي اخلاقي، استناد به عدم توانايي عقل، در درک حسن و قبح اعمال بدون کمک شرع و نسخ برخي احکام اخلاقي و نسبيت آنها، دلايلي است که موجب شده برخي متکلمان طرفدار اين نظريه شوند. بررسي اين امور نشان مي‌دهد كه عدم درک درست از وجه اخلاقي احکام ديني و نيز درک ناقص از صفات خداوند متعالي و تأثيري که بر نحوة آفرينش مي‌گذارند، موجب چنين رويکردي شده است. مقالة حاضر با روش تحليل عقلي و جمع‌آوري اطلاعات به روش کتابخانه‌اي، نشان مي‌دهد كه اخلاق ديني با تفسير نظرية امر الهي نادرست است، گرچه مي‌توان تفسير درستي از آن ارائه داد که برتري قابل توجهي نسبت به اخلاق سکولار دارد.

کليد‌واژه‌ها: نظرية امر الهي، قوانين نفس‌الامري، نسبيت اخلاقي.
 

سال انتشار: 
1400
شماره مجله: 
31
شماره صفحه: 
21