معرفت اخلاقی، سال هفدهم، شماره دوم، پیاپی 40، پاییز و زمستان 1405، صفحات -

    نقد مبانی اخلاقی نظریه واقعیت درمانی گلاسر از منظر آیت‌الله مصباح یزدی (ره)

    نوع مقاله: 
    ترویجی
    نویسندگان:
    ✍️ امیر قربان پور لفمجانی / دانشیار - دانشگاه گیلان / qorbanpoorlafmejani@guilan.ac.ir
    doi 10.22034/marefateakhlagi.2026.5003644
    چکیده: 
    پژوهش حاضر با هدف نقد مبانی اخلاقی نظریه واقعیت‌درمانی ویلیام گلاسر از منظر نظام اخلاقی آیت‌الله مصباح یزدی انجام شده است. گلاسر با رویکردی انسان‌محور و نیازبنیاد، اخلاق را به «انتخاب مسئولانه برای ارضای نیازهای پنج‌گانه (بقا، تعلق، قدرت، آزادی و تفریح) در چارچوب واقعیت» تقلیل می‌دهد و غایت آن را «هویت موفق» دنیوی می‌داند. در مقابل، نظام اخلاقی آیت‌الله مصباح با ابتناء بر «حب ذات» به مثابه بنیاد انگیزش و «قرب الهی» به عنوان کمال نامتناهی، اخلاق را در مقدمیت افعال برای نیل به این غایت متعالی و انجام آنها با نیت تقرب به خداوند تعریف می‌کند. یافته‌های پژوهش نشان می‌دهد نظریه گلاسر با نقدهای بنیادینی از جمله نسبی‌گرایی اخلاقی، تحویل‌گرایی انسان‌شناختی، ابهام در مفهوم واقعیت، عدم تبیین منشأ الزام اخلاقی و غایت‌شناسی فروکاسته مواجه است. واقعیت‌درمانی هرچند به مثابه روش درمانی در افزایش مسئولیت‌پذیری مؤثر است، اما به عنوان نظام اخلاقی جامع، فاقد پشتوانه هستی‌شناختی و معرفت‌شناختی لازم بوده و از ترسیم افق متعالی حیات اخلاقی ناتوان می‌ماند.
    Article data in English (انگلیسی)
    شیوه ارجاع به این مقاله: RIS Mendeley BibTeX APA MLA HARVARD VANCOUVER

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    قربان پور لفمجانی، امیر. (1405) نقد مبانی اخلاقی نظریه واقعیت درمانی گلاسر از منظر آیت‌الله مصباح یزدی (ره). دو فصلنامه معرفت اخلاقی، 17(2)، - https://doi.org/10.22034/marefateakhlagi.2026.5003644.

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    امیر قربان پور لفمجانی."نقد مبانی اخلاقی نظریه واقعیت درمانی گلاسر از منظر آیت‌الله مصباح یزدی (ره)". دو فصلنامه معرفت اخلاقی، 17، 2، 1405، -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    قربان پور لفمجانی، امیر.(1405) 'نقد مبانی اخلاقی نظریه واقعیت درمانی گلاسر از منظر آیت‌الله مصباح یزدی (ره)'، دو فصلنامه معرفت اخلاقی، 17(2), pp. -

    APA | MLA | HARVARD | VANCOUVER

    قربان پور لفمجانی، امیر. نقد مبانی اخلاقی نظریه واقعیت درمانی گلاسر از منظر آیت‌الله مصباح یزدی (ره). معرفت اخلاقی، 17, 1405؛ 17(2): -